fbpx

Czym jest Ethereum? Opis kryptowaluty ETH

Ethereum to kryptowaluta nazywana często Bitcoinem 2.0. Odpowiedź na pytanie czym jest Ethereum jest dość złożona. Właściwie to nie tylko kryptowaluta, ale cały język programowania i niezliczona ilość możliwości wewnątrz sieci, która tworzy cały ekosystem. Ethereum to platforma do tworzenia zdecentralizowanych aplikacji oraz smart contracts. Można także na niej utworzyć swój własny token firmowy lub personalny. Wszystkie te funkcjonalności sprawiają, że możliwości Ethereum sięgają daleko poza samą kryptowalutę.

Krótka historia Ethereum

Platforma Ethereum została wdrożona w 2013 przez doświadczony zespół programistów, na którego czele stał Vitalik Buterin. Zamysłem było wzniesienie świata kryptowalut na kolejny poziom. Przede wszystkim twórcy ETH zależało na ulepszeniu Bitcoina i na poprawieniu jego niedoskonałości. Chodziło tu przede wszystkim o stosunkowo długi czas potrzebny na potwierdzenie i o centralizację kopania poprzez Pool’e górnictwa cyfrowego. Idea Ethereum jest znacznie bardziej złożona, niż tylko płatności za usługi bez pośredników.

W 2014 roku, Ethereum zdobyło pieniądze na start dzięki ICO, podczas którego zebrali 25 mln $. Projekt przeszedł bardzo rozbudowaną fazę testów nazwaną Olimpiadą. Wersja Frontier, która weszła w życie 30 lipca 2015 zresetowała wszystkie portfele do poziomu sprzed ICO – następstwem tego było anulowanie wszystkich transakcji, które zostały wykonane w fazie Olimpiady. Planowane są kolejne wersje po Frontierze: Homestead, Metropolis i Serenity. Ich celem jest uczynienie Ethereum bardziej przyjaznego dla przeciętnych użytkowników, którzy nie znają się na programowaniu.

Chyba najpopularniejszym wydarzeniem w historii Ethereum jest słynny hard fork, który podzielił społeczność na Ethereum i Ethereum Classic. Jego przyczyną był hack DAO Ethereum, podczas któremu skradziono ETH o wartości 50 mln $. Gdy doszło do podział, jedni uważali, że “kod jest prawem” i nie można ingerować w blockchain, gdyż “co zostało już wykopane, nie powinno zostać zmieniane”. Według tej części społeczności ingerencja w kod zaburza to idee blockchaina oraz może prowadzić do tego, że taka sytuacja powtórzy się w przyszłości. Użytkownicy, którzy opowiadali się za hard forkiem, mówili, że to do społeczności powinna należeć ostateczna decyzja oraz, że haker nie powinien móc się wzbogacić kosztem innych, a środki powinny zostać zwrócone ich prawowitym właścicielom. Ostatecznie większość społeczności wybrała opcję z przywróceniem stanu adresów do momentu sprzed włamania.

Inteligentne kontrakty Ethereum

Główną ideą Ethereum są “smart contracts”. Inteligentne kontrakty przypominają pudełko z przyciskami. Użytkownik, może wejść w interakcje z pudełkiem na rożne sposoby. Może włożyć coś do pudełka. Może też coś z niego wyjąć. Dodatkowo jeśli użytkownik naciśnie odpowiednie przyciski to zawartość pudełka ulegnie zmianie. Treści te mogą być ograniczone i dostępne wyłącznie dla określonych adresów ETH. Opisane wyżej dApps nie mogłyby istnieć bez smart contracts. Można powiedzieć, że inteligentne kontrakty są rdzeniem dApps, ponieważ nawet najbardziej skomplikowana aplikacja będzie składała się z wielu pomniejszych inteligentnych kontraktów.

Mówiąc konkretniej smart contracts to kontrakty zawierane między stronami, które wygasają/ spełniają się, po określeniu określonych warunków. Stronami kontraktu mogą być zarówno ludzie, organizacje jak i inne inteligentne kontrakty. Dla przykładu elementem aktywującym lub dezaktywującym kontrakt, może być osiągnięcie określonej kwoty w ETH lub upłynięcie z góry określonego w kontrakcie terminu. Stąd powiedzenie “kod jest prawem”, ponieważ gdy załadujemy nasz kontrakt do sieci głównej Ethereum, nie będziemy mogli już ingerować w kod kontraktu i zmienić warunków w trakcie trwania kontraktu (choć to zależy od specyfikacji kontraktu, ponieważ też takie, które pozwalają na ingerencje w po ich rozpoczęciu). Przykład zastosowania inteligentnego kontraktu (bez wdawania się w szczegóły techniczne) podamy w akapicie poświęconym zbiórce pieniędzy na Ethereum.

Transakcje w sieci Ethereum

Na platformie mamy 2 rodzaje transakcji. Pierwsze nazywamy transakcje “send” (wysyłanie/ przesyłanie). Mowa tu o zwykłych transferach wartości z jednego adresu na drugi. Drugim rodzajem są transakcje “execute” (wykonawcze/ powodujące jakiś skutek). Ten rodzaj transakcji jest wykorzystywany do interakcji oraz egzekwowania określonych funkcji (lub całości) inteligentnych kontraktów. Każda funkcja działa jako krótki program (polecenie) i “wchodzi w życie” natychmiastowo po tym jak ETH dotrze na odpowiedni adres.

Aby uniknąć spamowania i korkowania sieci, każda z transakcji wymaga jakiejś ilości “gas”. Ilość potrzebnego “gazu” jest proporcjonalna do ilości obliczeń potrzebnych do wykonania transakcji. Aby uniknąć płacenia zbyt wiele prowizji, co mogłoby się zdarzyć w wyniku błędu kontraktu, dla każdej transakcji ustalamy również maksymalną ilość gazu jaką może pochłonąć jedna transakcja – gas limit. Jeśli limit zostaje przekroczony lub transakcja z jakiegoś inne powodu nie dojdzie do adresu odbiorcy to zostanie ona anulowana. Użytkownicy ustalają “gas price” (cenę gazu), w taki sam sposób jak użytkownicy sieci Bitcoin ustawiają koszty prowizji, za każdy bajt transakcji.

Czym są dApps na platformie Ethereum

Ether (ETH) – waluta cyfrowa używana na platformie Ethereum – jest jedynie wierzchołkiem góry lodowej całej sieci. Platforma pozwala niezależnym programistom tworzyć swoje własne aplikacje w oparciu o całkowicie zdecentralizowaną i publiczną sieć blockchain. Niesie to ze sobą szereg korzyści, jak np. zwiększone bezpieczeństwo, odporność na cenzurę lub kuratelę ze strony organizacji centralnych oraz zapewnia ciągłe funkcjonowanie aplikacji. Stąd jak mówi Ethereum, pojęcie “unstoppable applications” (niepowstrzymane aplikacje), ponieważ sieć blockchain w odróżnieniu do scentralizowanych serwerów jest w stanie funkcjonować nieprzerwanie 24/7, 365 dni w roku.

Zanim Ethereum wprowadziło tę opcję stworzenie programów opartych o blockchain było praktycznie niemożliwe. Weźmy pod uwagę, że programista, który chciałby oprzeć swoją aplikację o blockchain musiałby samodzielnie utworzyć swój własny blockchain. Przypuśćmy, że był to zdolny programista i dał sobie radę – ma swoją własną platformę blockchain. Kolejnym problemem jest zgromadzenie społeczności, która miałby utworzyć tę zdecentralizowana sieć. W pierwszych dniach (latach) kryptowalut, Airdropowało się tokeny by zachęcić społeczność do uczestnictwa w sieci. Był to jednak czasochłonny proces, z którymi pojedynczy programista mógł mieć problemy.

Ethereum Solidity

Bitcoin ma swój własny język skryptowy, jednakże jego możliwości są dość ograniczone. Ethereum wykorzystuje Solidity, język programowania posiadający cechę kompletności Turinga. Upraszczając, oznacza to, że Solidity poradzi sobie z rozwiązaniem tych samych problemów obliczeniowych co inne znane języki programowania. Solidity pozwala na pisanie i wdrażanie programów, takich jak aplikacje komputerowe czy mobilne. Aplikacje te noszą nazwę dApps. Ethereum w swoim Whitepaperze wyróżnia 3 rodzaje dApps:

  • Aplikacje zarządzające płatnościami – do wymiany pieniędzy, tokenów, kryptowalut
  • Aplikacje gdzie pieniądz to jedna ze stron wymiany, lecz drugą stroną są wartości/ informacje spoza blockchaina – przykładowo ubezpieczenia domu, wszelkie usługi i produkty, których nie da się prostu “śledzić” przez internet
  • „Inne” – zawierają w sobie głosowanie i system organizacyjny/ rządowy – mowa tu o DAO, zdecentralizowanych autonomicznych organizacjach

Więcej na temat dApps przeczytasz tutaj: LINK. Jeśli natomiast interesują Cię konkretne przykłady dApps, które już działają na platformie Ethereum to znajdziesz je tutaj: LINK.

ICO na platformie Ethereum

Ethereum wprowadziło koncept tokenów on-chain. Tokeny te “żyją” na blockchainie Ethereum i dają sposobność do interakcji z nimi. Dzięki temu można w łatwy sposób stokenizować wiele popularnych wirtualnych i realnych aktywów. Daje to ogromne możliwości dla twórców wszelkiej maści produktów i usług, które przykładowo zamiast punktów lojalnościowych mogą mieć własne tokeny (te z kolei, w odróżnieniu od punktów rabatowych mogą mieć realną wartość i być wymieniane na giełdach).

W oparciu o sieć Ethereum powstały już setki projektów, którym udało się zebrać potrzebne fundusze aby móc wdrażać swe idee w życie. Nie są to jedynie projekty związane z finansami. Praktycznie KAŻDA branża może zostać stokenizowana. Bardzo dużo przedsiębiorstw może, dzięki wykorzystaniu blockchaina i własnych tokenów poszerzyć zakres obecnych lub wprowadzić zupełnie nowe usługi.

Są także inne możliwości. Choć ICO jest najpopularniejszą z nich, to przecież nie musimy od razu wypuszczać swojego tokena. Może na przykład chcemy zrobić zbiórkę charytatywną, która będzie w pełni transparentna i jednocześnie całkowicie zapewnić darczyńców, że ich datki zostaną wydane zgodnie z założeniami zbiórki?

Jak mogłaby wyglądać taka zbiórka?

Zbiórki pieniędzy na Ethereum

Dla przykładu celem zbiórki będzie remont i wyposażenie starej klasy w szkole. Zakładamy, że aby zrealizować wszystkie założenia tego celu chcemy mieć uzbieraną równowartość 10,000 PLN w ETH w okresie 30 dni od daty startu. Oprócz tego dajemy inne warunki, np. minimalną kwotę zbiórki (niech będzie 1,000 PLN). Jeśli ta kwota nie zostanie osiągnięta po miesiącu to środki zostaną automatycznie zwrócone na adresy darczyńców. Możemy także ustalić progi zbiórki, dzięki czemu jeśli zbierzemy więcej niż 1,000 PLN ale mniej niż 3,000 PLN to zrealizujemy jedynie część wszystkich punktów (założeń) zbiórki.

Czyli przykładowo zamiast remontować całą salę, wymienimy tylko ławki i kupimy trochę pomocy naukowych. Załóżmy jednak, że zebraliśmy całe 10,000 PLN. Przecież nie potrzebujemy całych pieniędzy od razu, w dodatku będziemy zamawiać różne produkty i usługi od różnych firm. Aby darczyńcy czuli się bezpieczniej możemy ustalić tzw. vesting, czyli smart contract będzie stopniowo uwalniał zgromadzone na nim fundusze w miarę jak kolejne cele zbiórki będą realizowane. Może to być potwierdzane np. za pomocą faktur za kupno sprzętu.

Wszystko to może zostać wykonane, bez potrzeby angażowania pośredników. Zbierający ma znacznie większe możliwości i dowolność co do przebiegu i warunków zbiórki. Darczyńcy mają natomiast dokładny wgląd na realizację celów zbiórki oraz wiedzą na co dokładnie zostały wydane ich pieniądze.

Oczywiście jest to jedynie banalny przykład, jednakże omawiamy w nim kluczowe, praktyczne korzyści wynikające z połączenia blockchaina i smart contracts. Zbiórki są znacznie częściej organizowane przez projekty ICO, które w zmiana za ETH lub inne kryptowaluty dają inwestorom swoje tokeny. Często praktyką, jest również robienie za pomocą smart contracts puli (lub jak kto woli zrzutek) na ICO, w przypadku gdy projekt ustalił wysoki minimalny prób wejścia (np. 20,000$). Wiadomo, że nie każdy dysponuje taką sumą. Dzięki smart contracts ludzie, którzy się nie znają i nie muszą darzyć się zaufaniem, mogą razem uzbierać taką kwotę. Smart contract następnie wyślę ją do ICO a gdy to odeśle tokeny, zostaną one automatycznie (lub za pomocą odpowiedniej komendy “execute”) podzielone i rozesłane do inwestorów.

Algorytm Ethereum

Blockchain Ethereum jest znacznie szybszy niż blockchain Bitcoina. W konsekwencji ma mniejszy czas bloku. Oznacza to, że w tym samym czasie na łańcuchu Ethereum powstanie więcej bloków niż na Bitcoinie. Poza oczywistymi zaletami, jak szybkość transakcji, ma to również swoje wady. Sieci z niskim czasem bloków może mieć problemy z prawidłowym segregowaniem/ oddzielaniem bloków od siebie. Zdarza się, że 2 bloki zostały wykopane z powodzeniem w tym samym czasie. Jednakże jeden z nich nie został dołączony do łańcucha bloków. Tworzy to dwa problemy. Zagrożenie dla bezpieczeństwa sieci, gdyż bloki takie, niepotrzebnie zużywają jej hash rate. Kolejny problem to centralizacja górnictwa cyfrowego, ponieważ mniejsze kopalnie i osoby indywidualne mają większe szanse by ich blok został pominięty (co oznacza brak nagrody za wydobycie).

Ethereum radzi sobie z tymi problemami używając poprawionej wersji ”Greedy Heaviest Observed Subtree” (w dosłownym tłumaczeniu: Zachłanne Najcięższe Obserwowane Pod-drzewo”) lub po prostu protokół GHOST. Idea polega na tym, aby włączać bloki, o których pisaliśmy wyżej do blockchaina i nagradzać górników za ich wydobycie. Jedynym wymaganiem jest to, aby blok ten posiadał odpowiedni nagłówek. Sam blok może być poprawny lub nie, jako że transakcje w nim zawarte nie zmieniają stanu sieci. Górnik cyfrowy, który zamieścił “uncle block” (blok stryjeczny) innego górnika otrzyma część nagrody za blok.

Ethereum zużywa algorytmu PoW zwanego Ethash. Pozwala on kopać używając do tego sprzętu GPU – kart graficznych. Poza rozwiązywaniem hashy i potwierdzaniem nagłówków bloków, każdy węzeł oblicza wszystkie transakcje oparte o smart contracts. W przyszłości Ethereum planuje przerzucić się na algorytm hybrydowy a następnie PoS. Na obecną chwilę sieć Ethereum przetwarza do 15 transakcji na sekundę.

Ethereum Dziś

Ethereum to projekt , który zdecydowanie wiele przeszedł i w pełni zasługuje na miano blockchaina 2.0. Na stale zapisze się w historii krypto jako pierwsza platforma, która w praktyce umożliwiła tworzenie dApps i inteligentnych kontraktów dających wiele możliwości, nie tylko w dziedzinie technologii informacyjnej.

Mimo niewielkich problemów ze skalowalnością takich jak te spowodowane przez Crypto Kitties, kiedy to prowizje i czasy potwierdzeń wzrosły kilkunastokrotnie Ethereum wciąż prężnie się rozwija. Vitalik Buterin twierdzi, że sieć ETH będzie w stanie osiągnąć 1 mln transakcji na sekundę, w odpowiednim czasie, kiedy faktycznie będzie to konieczne.

Na chwilę obecną zdecydowanie największym problemem Ethereum jest algorytm kopania PoW. Sieć ETH jest 2 największą siecią blockchain, i zarazem 2 pod kątem zużycia energii elektrycznej. W miarę jak coraz więcej maszyn kopie ETH to przesyłanie środków staje się droższe, ponieważ komputery (górnicy) muszą otrzymywać większą nagrodę niż ich koszty prądu. Każda transakcji ETH zużywa obecnie tyle prądu co 3 gospodarstwa domowe przez cały dzień, a całkowite zużycie prądu przez sieć wzrosło 8x od maja 2017 do lipca 2018. Na dzień pisania tego artykułu sieć ETH w przybliżeniu zużywa 20 TWh – jest to więcej niż zużywa cała Islandia (która wśród wszystkich krajów świata plasuje się na 72 miejscu pod kątem całkowitego zużycia energii elektrycznej). Warto nadmienić, że problem ten dotyczy wyłącznie blockchainów wykorzystujących algorytm PoW. Proof of Stake jest znacznie bardziej energooszczędny.

Nie przegap ważnych informacji!

Otrzymuj najważniejsze informacje
i ekskluzywne materiały na temat kryptowalut.

Invalid email address
Pamiętaj, że możesz wypisać się w każdej chwili.

Komentarze (Brak)

Zostaw Swój Komentarz